Kifoplasti, omurgada meydana gelen çökme kırıkları için kullanılan bir tedavidir. Çökme kırıkları, osteoporoz (kemik erimesi) nedeniyle kemik yapısının zayıflaması başta olmak üzere farklı nedenlerden dolayı oluşur. Bu kırıklar, omurga yüksekliğinin azalmasına, omurganın öne doğru çökmesine, ağrılara ve farklı rahatsızlıklara neden olur. Çimentolama olarak da bilinen kifoplasti ile bu rahatsızlıklar etkili olarak giderilir.
Çökme kırıkları, sert kemik yapısının içe doğru çökmesi ile oluşur. Söz konusu kırıklar, çoğunlukla yaşlılarda ve farklı nedenlere bağlı olarak kemik yapısı zayıflayanlarda görülür. Kemiğin içe doğru çökmesi, klasik kırık tedavilerinden farklı bir yaklaşımı gerektirir. Kifoplasti, hem çökme kırıklarının düzeltilmesi hem de kemik yapısının güçlenmesini sağlaması ile çökme kırıklarında öne çıkan uygulamalardan biridir.
Kifoplasti Nedir?
Kifoplasti, çökme kırıklarında kullanılan cerrahi bir tedavi yöntemidir. Bu yöntemde, omurgada oluşan çökme kırıklarının olduğu kemiğe özel bir iğne (alet) ile girilir. Kemiğe girilen aletin ucundaki balon burada şişirilir ve böylece içe doğru çöken kemik parçalarının eski konumuna gelmesi sağlanır. Son olarak ise kemiğin içerisine kemik çimentosu uygulanır.
Kifoplasti, kemik çimentosu uygulanması nedeniyle çimentolama ismiyle de bilinir. Bu işlem, kemik yapısının güçlendirilmesini ve kırılma risklerinin minimize edilmesini sağlar. Böylece kemik erimesi yaşayan hastaların omurgalarının aynı noktadan kırılma riski neredeyse sıfıra indirgenir.
Bu yöntem, omurga kemiklerindeki çökme kırıkları için geliştirilmiştir. Her ne kadar etkili sonuçlar verse ve kemik yapısını güçlendirse de patlama kırıklarında kullanılmaz. Patlama kırıklarında çoğunlukla platin ameliyatları tercih edilir.
Kifoplasti, vertebroplasti isimli yöntemle oldukça benzerdir. Vertebroplastide çökme kırığının olduğu kemiğe özel bir iğne ile girilir ve direkt kemik çimentosu (dolgu maddesi) enjekte edilir. Dolgu maddesi enjekte edilmeden önce burada balon uygulaması yapılmaz. Kifoplastide ise önce balon uygulaması ile kırık kemik parçaları düzeltilir, sonrasında dolgu uygulanır. İki yöntem arasındaki tek ve temel fark, işte buradaki balon uygulamasıdır.
Kifoplasti Hangi Hastalıklarda Uygulanır?
Kifoplasti, kemik erimesi ve tümöre bağlı çökme kırıklarının yaşandığı rahatsızlıklar için uygun bir tedavidir. Bu tür kırıkları olan hastalarda yoğun ağrılar görülebilir. Ayrıca kırık nedeniyle hem hareket hem de fonksiyonel kısıtlılık yaşanır.
Omurga kırıklarının tanısı ve bu yöntem için uygunluğunu ortaya koymada farklı görüntüleme tekniklerinden yararlanılır. Kemik sintigrafisi, manyetik rezonans (MRI) ve bilgisayarları tomografi (BT) ile omurga kırıklarının durumunu ortaya konulur.
Kifoplasti, her ne kadar vertebral (omurga) kırıkları için geliştirilen bir yöntem olsa da her kırık için uygun değildir. Bu yöntemin uygulanabileceği durumlar şu şekilde sıralanabilir:
- Kırık nedeniyle omurga yüksekliğinde %30 veya daha yüksek oranlarda kayıpların yaşandığı durumlar
- Omurga kırıkları sonucunda omurganın %30 veya daha yüksek seviyede eğildiği durumlar
- Klasik kırık tedavilerinin 8-12 haftada sonuç vermediği hastalar (Kemik erimesi bulunan, vitamin ve mineral eksikliği olan hastalarda sık görülen bir durumdur)
- Omurga tümörlerine bağlı omurga yüksekliğinin azaldığı hastalar
Bu tip durumlarda vertebroplasti ve kifoplasti iki seçenek olarak öne çıkar. Kırık kemik parçalarının eski konumuna getirilmesine ihtiyaç duyulan durumlarda kifoplasti, diğer durumlarda ise vertebroplasti uygulanır.
Kifoplasti, vertebral kırıklar için geliştirilmiş olmasına karşın farklı durumlarda da uygulanabilir. Kemiklerdeki yıkıcı lezyona neden olan hemanjiom ve miyelom gibi kemik metastazlarında tedavi ve biyopsi için de kullanılır.
Çökme Kırığı Ameliyatı Avantajları Nelerdir?
Kifoplastinin birçok avantajı vardır. Bunlardan öne çıkanlar aşağıdaki gibi sıralanabilir:
- Kifoplasti, minimal invaziv bir işlemdir. Omurga kırıklarının tedavisinde kullanılan cerrahi işlemlere göre daha düşük risklere ve daha kısa iyileşme süresine sahiptir.
- Kemik dolgu maddesi enjekte edilmeden önce kemiğin içerisinde özel bir balon şişirilir. Bu balon sayesinde çöken kemiğin daha fazla yükseklik kazanması sağlanır. İlgili durum ise tedavinin etkisini artırır.
- Kemik içerisinde şişirilen balon sayesinde çökme sırasında iç kısma gelen kemik parçaları ve tozları kemik duvarına itilir. Bu sayede ilgili bölgeye daha fazla kemik dolgusu yapılır ve kemiğin daha fazla güçlenmesi sağlanır.
- Direkt kırık kemiğe yönelik bir müdahale olduğundan hızlı şekilde sonuç verir. Ağrıların kısa sürede azalarak kaybolmasını ve hareket kabiliyetinin artmasını sağlar.
- Minimal invaziv bir işlem olduğu için operasyon sonrasında hastalar birkaç saatlik gözetim sonrasında taburcu edilirler.
- Hastaların yaşam kalitesini direkt olarak artırır.
Her hastanın durumu farklı olduğu için bu yöntemin sağlayacağı avantajlar da farklı olabilir. Çok önemli avantajları olmasına karşın her hasta için uygun bir yöntem değildir.
Omurga Çökme Kırığı Ameliyatı Riskleri Nelerdir?
Kifoplasti, minimal invaziv bir işlem olduğu için klasik cerrahi işlemlerde olan riskler burada nadiren görülür. Ancak uygulamadan kaynaklı farklı riskler vardır. Kifoplasti riskleri şunlardır:
- Düşükte olsa enfeksiyon ve kanama riski vardır.
- Kemiğe enjekte edilen dolgu maddesinin sızıntı yaparak kemiğin dışına çıkması, bu prosedürdeki en önemli risklerdendir. Uygulanan dolgu maddesi, kırıkların olduğu kemikteki çatlaklardan dışarı sızabilir.
- Çok nadir şekilde görülse de dolgu maddesinin omurilik kanalına sızma riski bulunur. Böyle bir durumda işlem hemen sonlandırılır ve omurilik kanalı temizlenir.
- İşlemde kullanılan dolgu maddesi, akciğerlere giden damarlara kaçabilir görülmesi durumunda gerekli müdahaleler hızlı şekilde yapılır ve hastaların zarar görmesi engellenir.
Kfioplasti sırasında bütün işlemler görüntüleme cihazları ile anlık olarak izlenir. Böylece sızıntılar anında fark edilir ve gerekli müdahaleler yapılır. Söz konusu işlem her ne kadar çoğunlukla minimal bir tedavi olsa da ameliyathanede gerçekleştirilir. Böylece beklenmeyen durumlara hızlı şekilde müdahale edilerek, hastalarda kalıcı hasar oluşması engellenir.
Kifoplasti Ameliyatı Nasıl Yapılır?
Kifoplasti ameliyatı için lokal anestezi tercih edilir. Böylece işlem sırasında hasta ile konuşarak ağrı kontrolü de gerçekleştirilir. Ancak hastanın durumuna bağlı olarak genel anestezi altında da bu ameliyat yapılabilir.
Kifoplasti ameliyatı için izlenmesi gereken belli aşamalar bulunmaktadır. Bu aşamalar aşağıdaki gibidir:
- Kırığın konumuna göre hastalar yan veya yüzüstü yatırılır ve anestezi uygulanır.
- Kırığın olduğu bölgeye enjektör ucunun girebileceği büyüklükte bir kesi açılır.
- Röntgen cihazından (skopi) alınan görüntülerden yararlanarak kırık olan kemiğin içerisine ucunda baloncuk olan özel bir iğne gönderilir.
- İğne gönderilirken sinir dokusundan uzak noktalar tercih edilir. Ayrıca röntgen cihazından alınan görüntüler de sinirlerde hasar oluşmaması için kullanılır.
- Balon uygun konuma geldikten sonra şişirilir ve kemik iç hacminin artması sağlanır.
- Şişirilen balon söndürülür ve dışarı çıkarılır.
- Daha sonra enjeksiyon iğnesi yine röntgen cihazından alınan görüntülerle kontrollü şekilde kemiğin içerisine gönderilir. Bu iğne ile kemik içerisine dolgu maddesi (kemik çimentosu) enjekte edilir.
- Skopi yardımı ile gerekli kontroller yapılır ve her şeyin yolunda olduğuna emin olduktan sonra işlem tamamlanır.
Balon sayesinde kırık kemikte kazanılan yükseklik %10 seviyesine kadar çıkar. Bu oran, balon kullanılmayan vertebroplastide ise ortalama %5’tir.
Kifoplasti Ameliyatı Sonrası
Kifoplasti ameliyatı çoğunlukla 30-40 dakika sürer ve hastalar 2 saat gözetim altında tutulduktan sonra taburcu edilir. Hastalar 2 saat sonunda ayağa kalkarak evlerine gidebilir.
Ameliyattan sonraki ilk günlerde hafif şiddette ağrı olabilir. Ağrının rahatsız edici seviyede olması durumunda reçete edilen ağrı kesiciler kullanılmalıdır. Ayrıca kesi bölgesinde şişlik oluşması da normal olarak kabul edilir. Şişlik oluşmaması için doktor onayı ile ilgili bölgeye soğuk kompres yapılabilir.
Giderek artan bir ağrı, kesi bölgesinde akıntı ve kızarıklık gibi enfeksiyon belirtilerinin görülmesi durumunda doktora başvurulması gerekir.
Sıkça Sorulan Sorular
Kifoplasti Ameliyatı Ne Kadar Sürer?
Kifoplasti ameliyatı ortalama 30-40 dakika sürer. Hastalardaki kırık sayısına göre bu süre farklılık gösterebilir. Çoğunlukla kırıklar tek seansta tedavi edilir. Tek seansta en fazla 3-5 omur kırığına müdahale edilir. Daha fazla kırık olması durumunda ikinci bir seansın uygulanması gerekir.
Kifoplasti Ameliyatı Sonrası Dikkat Edilmesi Gerekenler Nelerdir?
Ameliyat sonrasında hastaların 6 hafta boyunca ağır kaldırmamaları ve ağır işlerde çalışmamaları önemlidir. Ayrıca doktorlarının tavsiye ve talimatlarına göre hareket etmeleri gerekir. Ameliyat bölgesinde enfeksiyon işareti olan akıntı, kızarıklık, artan ağrı ve yanma hissi gibi belirtilerin fark edilmesi durumunda doktora başvurulmalıdır.
Kifoplasti’de Anestezi Şart Mı?
Bu prosedür anestezi altında yapılır. Gerekli şartları taşıyan ve uygun olan hastalarda lokal anestezi tercih edilir. Ancak hastanın durumuna bağlı olarak bazı durumlarda genel anestezi de uygulanabilir. Hangi anestezinin uygulanacağına, hastanın durumuna bakarak anestezi uzmanı karar verir.
Kifoplasti Sonrası Hastanede Kalmak Şart Mı?
Ameliyat sonrasında hastalar ortalama 2 saat gözetim altında tutulur. Bu süreçte beklenmeyen bir etki görülmemesi durumunda hastalar aynı gün taburcu edilir ve evlerine gönderilir. Beklenmeyen bir durum oluştuğunda ise hastaların daha uzun süre takip edilmeleri ve gözetim altında tutulmaları gerekebilir.
Kifoplasti Ameliyat Fiyatı Ne Kadar?
Kifoplasti ameliyatı fiyatı üzerinde etkili olan farklı unsurlar vardır. Omurgadaki kırık sayısı, kırıkların durumu, uygulanacak seans sayısı, hastanenin (veya kliniğin) popülaritesi ve doktor deneyimi, bu unsurların başında gelir. Dolayısıyla kifoplasti ameliyat fiyatı için net rakam vermek çok zordur.
Kifoplasti İşlemi Sonrası Ağrı Tamamen Geçer Mi?
Kifoplasti ameliyatı olan hastaların büyük bir kısmı, ağrılarından kurtulmaktadır. Bazı hastalarda ise ağrılar büyük oranda geçerken, küçük bir kısımda ise ağrılarda belirgin bir azalma olmamaktadır. Ağrısında belirgin bir azalma olmayan hastalara ek tedaviler tavsiye edilir. Fizik tedavi, medikal akupunktur gibi tedavilerle hastalardaki ağrıların azalması sağlanmaktadır.